Bedrijfsaansprakelijkheid of beroepsaansprakelijkheid: wat heb je nodig?

Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB) is bedoeld voor schade aan personen of spullen die ontstaat tijdens je werk. Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV) is bedoeld voor financiële schade door een beroepsfout, bijvoorbeeld een verkeerd advies, een onjuiste berekening of een fout in een ontwerp.

Welke je nodig hebt, hangt dus niet alleen af van je beroep. Het gaat vooral om de schade die door jouw werkzaamheden kan ontstaan. Kun je zowel fysieke schade als financiële schade veroorzaken? Dan kunnen beide verzekeringen relevant zijn.

Het verschil in één overzicht

De tabel geeft de hoofdregel. De polisvoorwaarden bepalen uiteindelijk welke werkzaamheden, gebeurtenissen en personen daadwerkelijk zijn verzekerd.

Wat dekt een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering?

Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering beschermt je bedrijf tegen aanspraken voor schade aan personen of spullen. De schade moet verband houden met je bedrijfsactiviteiten en binnen de voorwaarden van de verzekering vallen.

Denk aan deze situaties:

• je stoot bij een klant koffie over een laptop;
• een klant glijdt uit over een losliggende kabel in je kantoor;
• een medewerker beschadigt tijdens een opdracht eigendommen van een ander;
• een product dat je levert veroorzaakt letsel of materiële schade.

Ook gevolgschade kan onderdeel van een claim zijn. Breekt iemand door jouw fout een been en kan die persoon tijdelijk niet werken, dan kan de financiële schade die daaruit volgt bij de aansprakelijkstelling worden betrokken. Dat is iets anders dan de zuivere financiële schade waarvoor een beroepsaansprakelijkheidsverzekering is bedoeld: bij die laatste hoeft er niet eerst iets of iemand beschadigd te zijn.

Een AVB vergoedt ook niet automatisch iedere schade die tijdens het werk ontstaat. Schade aan je eigen spullen, schade met een motorrijtuig, opzettelijk veroorzaakte schade en het opnieuw uitvoeren van slecht geleverd werk zijn voorbeelden die vaak niet of niet volledig onder de standaarddekking vallen. Wat precies geldt, verschilt per polis.

Wat dekt een beroepsaansprakelijkheidsverzekering?

Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering gaat over financiële schade die een klant lijdt door een fout in jouw professionele werk. Er is dan bijvoorbeeld niets fysiek kapot, maar je klant verliest wel geld.

Voorbeelden zijn:

• een adviseur geeft onjuist advies waardoor een klant een financieel nadeel heeft;
• een ontwerper maakt een fout die later tegen extra kosten moet worden hersteld;
• een consultant levert een verkeerde berekening waarop de klant een besluit baseert;
• een IT-specialist maakt binnen de verzekerde werkzaamheden een fout waardoor een bedrijfsproces uitvalt en de klant omzet misloopt.

Bij dat laatste voorbeeld is de formulering bewust voorzichtig. Schade aan software, data, systemen of digitale dienstverlening is niet in iedere beroepsaansprakelijkheidsverzekering op dezelfde manier gedekt. Je beroep op de polis moet aansluiten op wat je werkelijk doet en op de voorwaarden die daarbij horen.

Een BAV kan naast de schade ook kosten van verweer of juridische bijstand bevatten. De dekking, het verzekerd bedrag, het eigen risico en het moment waarop een claim moet zijn ontstaan of gemeld, verschillen per verzekering.

Aansprakelijk gesteld worden is niet hetzelfde als verzekerd zijn

Een klant kan jou aansprakelijk stellen, maar daarmee staat nog niet vast dat je juridisch aansprakelijk bent. En ook als je aansprakelijk bent, volgt alleen een vergoeding wanneer de gebeurtenis binnen de polisvoorwaarden valt.

Meld een claim daarom bij de verzekeraar voordat je zelf aansprakelijkheid erkent, een betaling toezegt of inhoudelijk met de tegenpartij gaat onderhandelen. De verzekeraar beoordeelt doorgaans zowel de aansprakelijkheid als de dekking. Welke stappen je precies moet volgen, staat in je polisvoorwaarden.

Wanneer heb je beide verzekeringen nodig?

Voor veel ondernemers is het geen keuze tussen AVB óf BAV. Beide risico’s kunnen naast elkaar bestaan.

Neem een zelfstandig bouwkundig adviseur. Als een verkeerd constructieadvies financiële schade veroorzaakt, kan beroepsaansprakelijkheid spelen. Laat dezelfde adviseur tijdens een inspectie een kostbaar apparaat vallen, dan gaat het om bedrijfsaansprakelijkheid.

Of neem een IT-consultant die regelmatig op locatie werkt. Een fout advies over een systeeminrichting kan financiële schade veroorzaken. Wordt tijdens de installatie apparatuur van de opdrachtgever beschadigd, dan is dat een ander soort schade. Eén beroep, twee risico’s.

De vraag is daarom niet: welke polis klinkt het meest passend bij mijn functietitel? De betere vraag is:

1. kan iemand door mijn werk gewond raken of kunnen spullen beschadigen?
2. kan een klant geld verliezen door mijn advies, ontwerp, berekening of professionele fout?

Is het antwoord op beide vragen ja, dan is het verstandig beide dekkingen te laten beoordelen.

Zijn AVB en BAV verplicht voor zzp’ers?

Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering is in Nederland niet algemeen wettelijk verplicht. Een opdrachtgever, leverancier of brancheorganisatie kan de verzekering wel als voorwaarde stellen. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij werk op locatie, grotere opdrachten of werkzaamheden waarbij een fout grote gevolgen kan hebben.

Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering is voor de meeste ondernemers evenmin wettelijk verplicht. Voor bepaalde beroepen gelden wel verplichtingen vanuit de wet of beroepsorganisatie. Ondernemersplein noemt onder andere accountants, advocaten, architecten, financieel adviseurs en notarissen.

Ook zonder wettelijke verplichting kan een opdrachtgever in het contract een BAV eisen. Kijk dan verder dan alleen de aanwezigheid van een polis. Controleer ook welk verzekerd bedrag wordt gevraagd, voor welke werkzaamheden de dekking moet gelden en of de territoriale dekking aansluit op de opdracht.

Een certificaat waarop staat dat je verzekerd bent, is niet automatisch het bewijs dat iedere contractuele eis of iedere activiteit is gedekt.

Waarom je werkzaamheden op de polis zo belangrijk zijn

Een verzekering wordt afgesloten voor bepaalde bedrijfsactiviteiten. Verandert je werk, dan verandert mogelijk ook je risico.

Stel dat je als marketingadviseur bent verzekerd en later ook websites bouwt, betalingen verwerkt of software implementeert. Of je begint als schilder en neemt daarna complete verbouwingen aan. Dan kan de omschrijving waarmee je ooit bent gestart te beperkt zijn geworden.

Juist bij een schadeclaim wil je niet ontdekken dat een belangrijke activiteit niet bij de verzekeraar bekend was. Controleer daarom niet alleen je SBI-code of handelsregisteromschrijving, maar vooral de verzekerde hoedanigheid en activiteiten in de polis.

Dit zijn logische momenten voor een nieuwe controle:

• je biedt een nieuwe dienst aan;
• je krijgt een grotere of internationale opdrachtgever;
• je neemt personeel of onderaannemers mee in opdrachten;
• klanten gaan contractueel hogere eisen stellen;
• je omzet, projectomvang of verzekerd belang groeit;
• je stapt over naar een andere verzekeraar.

Wat kost een aansprakelijkheidsverzekering voor een bedrijf?

Een bruikbare premie kun je niet uit alleen je beroep afleiden. De verzekeraar kijkt onder andere naar je werkzaamheden, omzet, aantal medewerkers, schadeverleden, verzekerd bedrag, eigen risico en het gebied waarin je werkt.

KVK noemt voor een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering een brede indicatie: sommige ondernemers betalen ongeveer € 10 per maand, anderen meer dan € 100. Dat verschil laat vooral zien hoe weinig een gemiddelde prijs zegt. Een zelfstandige tekstschrijver, een installateur met personeel en een producent van consumentenproducten hebben niet hetzelfde risico.

Bij beroepsaansprakelijkheid wegen ook het soort advies, de mogelijke financiële gevolgen van een fout en de contracten met opdrachtgevers zwaar mee. Vergelijk daarom niet alleen de premie. Een goedkope polis die jouw belangrijkste werkzaamheden of contracteisen niet goed dekt, kan uiteindelijk de duurste keuze blijken.

Zeven punten om te controleren voordat je kiest

1. Je werkelijke werkzaamheden

Staan alle diensten die je uitvoert duidelijk op de polis? Een algemene bedrijfsomschrijving kan te weinig zijn.

2. Het soort schade dat kan ontstaan

Gaat het vooral om letsel en spullen, om financiële schade zonder fysieke schade, of om beide?

3. Wie is meeverzekerd

Controleer hoe medewerkers, stagiairs, vennoten en ingehuurde krachten zijn geregeld. Ga niet automatisch ervan uit dat iedereen onder jouw dekking valt.

4. Contracteisen van opdrachtgevers

Let op het minimaal verzekerde bedrag, het eigen risico, de looptijd en eventuele eisen rond landen of rechtsgebieden.

5. Uitsluitingen die juist jouw werk raken

Denk aan data en software, werkzaamheden in de Verenigde Staten of Canada, schade aan zaken waaraan je werkt en het opnieuw uitvoeren van je eigen werk.

6. Inloop en uitloop bij beroepsaansprakelijkheid

Een beroepsfout kan pas later tot een claim leiden. Controleer bij starten, overstappen en stoppen hoe eerdere werkzaamheden en later gemelde claims zijn geregeld.

7. Groei en veranderingen

Een polis die bij één kleine opdracht paste, hoeft niet meer te passen bij personeel, hogere omzet of grotere contracten.

Verhelders uitgangspunt: begin niet bij de naam van de verzekering, maar bij de schade die jouw bedrijf kan veroorzaken. Daarna kun je bepalen welke dekking daarbij hoort en welke risico’s je verantwoord zelf kunt dragen.

Wat kan Verhelder voor je beoordelen?

Verhelder brengt eerst je werkzaamheden, opdrachtgevers, contracten en mogelijke schades in kaart. Daarna bekijken we welke aansprakelijkheidsrisico’s je zelf kunt dragen en voor welke risico’s een verzekering verstandig of vereist is.

We vergelijken niet alleen premies. We letten ook op de verzekerde werkzaamheden, uitsluitingen, eigen risico’s, verzekerde bedragen en voorwaarden die voor jouw opdrachten belangrijk zijn. Heb je al een AVB of BAV, dan leggen we de bestaande polis naast de manier waarop je bedrijf nu werkt.

Zo voorkom je zowel een onnodige dubbele dekking als een gat dat pas zichtbaar wordt bij een claim. Vanuit Assen begeleiden we ondernemers bij het advies en, wanneer je dat wilt, ook bij de bemiddeling en vervolgstappen.

Lees meer over zakelijke verzekeringen bij Verhelder.

Over de auteur

Wim Drenth is erkend MKB-adviseur en mede-eigenaar van Verhelder Adviesgroep. Hij werkte eerst als particulier verzekeringsadviseur en daarna meer dan vijftien jaar als adviseur voor bedrijven. In dit artikel legt hij uit waarom de werkzaamheden en mogelijke schade belangrijker zijn dan alleen de naam van een verzekering.

Bronnen en actualiteit

De uitleg over de AVB, BAV en de huidige verplichtingen is gecontroleerd aan de hand van Ondernemersplein over bedrijfsaansprakelijkheid, Ondernemersplein over beroepsaansprakelijkheid en KVK over bedrijfsaansprakelijkheid en premiefactoren.

Dekking en acceptatie verschillen per verzekeraar, beroep en polis. Ook eisen vanuit wet, beroepsorganisaties en opdrachtgevers kunnen wijzigen. Laat daarom je actuele werkzaamheden, contracten en polisvoorwaarden beoordelen voordat je op basis van dit artikel een verzekering afsluit of beëindigt.

Geschreven door

Wim Drenth

Wim helpt particulieren en ondernemers overzicht krijgen in financiële keuzes, van wonen en pensioen tot zakelijke risico's en verzekeringen.